saṃskṛta 1

ಸಂಸ್ಕೃತ 1:

ಭಾಷೆಯ ಮೂರು ಅಂಶಗಳು

*ವರ್ಣ* (ಭಾಷೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ)

ಅರ್ಥಕೊಡುವ ವರ್ಣಗಳ ಗುಂಪು *ಪದ* 

*ವಾಕ್ಯ* ಎಂದರೆ ಅರ್ಥ ಕೊಡುವ ಪದಗಳ ಗುಂಪು.

ಪದ:

• ನಾಮಪದ :

(ವಸ್ತು / ಪ್ರಾಣಿ/ ಪ್ರದೇಶದ ಹೆಸರು ಸೂಚಿಸುವಂಥದ್ದು)

• ಕ್ರಿಯಾಪದ: 

(ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹೇಳುವುದು‌)

1. *ಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದ:* ನಾಮಪದದ ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ವಚನಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಅದು ಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದ.

*ಉದಾ:* "ರಾಮನು ಹೇಗೆ ಬಂದನು?" ಇದರಲ್ಲಿ *ಬಂದನು* ಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದ. ರಾಮರು 

ಆದಾಗ *ಬಂದರು* ಎಂತಲೂ, ಸೀತೆಯು 

ಆದಾಗ *ಬಂದಳು* ಅಂತಲೂ 

ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. 

2. *ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದ* : ನಾಮಪದದ ಲಿಂಗ 

ಮತ್ತು ವಚನಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ 

ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವೋ‌ ಅದು 

ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದ.

*ಉದಾ:* "ರಾಮನು ಹಣ್ಣನ್ನು ತಿಂದು ಶಾಲೆಗೆ 

ಹೋದನು" ಇದರಲ್ಲಿ *ತಿಂದು* ಎಂಬುದು 

ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದ. ರಾಮರು 

ಹಣ್ಣನ್ನು *ತಿಂದು* , ಸೀತೆಯು ಹಣ್ಣನ್ನು 

*ತಿಂದು* ಆಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. 

• *ಅವ್ಯಯ* : 

(ವ್ಯಯ ಎಂದರೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ. ಯಾವುದು 

ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುವುದಿಲ್ಲವೋ ಅದು ಅವ್ಯಯ)

ಉದಾ: "ರಾಮನು ಹೇಗೆ ಬಂದನು" ಇದರಲ್ಲಿ 'ಹೇಗೆ' 

ಎಂಬುವ ಪದ ಅವ್ಯಯ. 

• ರಾಮರು *ಹೇಗೆ* ಬಂದರು.

• ಸೀತೆಯು *ಹೇಗೆ* ಬಂದಳು

• ಲಕ್ಷ್ಮಣ *ಹೇಗೆ* ಹೋದನು

ಮೇಲಿನ ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ *"ಹೇಗೆ"* ಎಂಬ ಒಂದು ಪದ ಬದಲಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಲಿಂಗ, ವಚನ ಬದಲಾಯಿತು. 

*"ಎಲ್ಲ ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳು ಅವ್ಯಯಗಳು. ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಅವ್ಯಯಗಳು ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳಲ್ಲ"* 

ಹೇಗೆ, ಏಕೆ, ಮತ್ತೆ ಎಲ್ಲವು ಅವ್ಯಯಗಳು. ಆದರೆ ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳಲ್ಲ. 

ತಿಂದು, ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲವೂ ಅವ್ಯಯವೂ ಹೌದು, ಅಪ್ರಧಾನ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳೂ ಹೌದು.

saṃskṛta 1:

bhāṣĕya mūru aṃśagal̤u

*varṇa* (bhāṣĕgĕ anuguṇavāgi)

arthakŏḍuva varṇagal̤a guṃpu *pada* 

*vākya* ĕṃdarĕ artha kŏḍuva padagal̤a guṃpu.

pada:

• nāmapada :

(vastu / prāṇi/ pradeśada hĕsaru sūcisuvaṃthaddu)

• kriyāpada: 

(kriyĕyannu hel̤uvudu)

1. *pradhāna kriyāpada:* nāmapadada liṃga mattu vacanakkĕ anuguṇavāgi badalāguttadĕyo adu pradhāna kriyāpada.

*udā:* "rāmanu hegĕ baṃdanu?" idaralli *baṃdanu* pradhāna kriyāpada. rāmaru 

ādāga *baṃdaru* ĕṃtalū, sītĕyu 

ādāga *baṃdal̤u* aṃtalū 

badalāguttadĕ. 

2. *apradhāna kriyāpada* : nāmapadada liṃga 

mattu vacanakkĕ anuguṇavāgi 

badalāguvudillavo adu 

apradhāna kriyāpada.

*udā:* "rāmanu haṇṇannu tiṃdu śālĕgĕ 

hodanu" idaralli *tiṃdu* ĕṃbudu 

apradhāna kriyāpada. rāmaru 

haṇṇannu *tiṃdu* , sītĕyu haṇṇannu 

*tiṃdu* āgiye ul̤iyuttadĕ. 

• *avyaya* : 

(vyaya ĕṃdarĕ vyatyāsa. yāvudu 

vyatyāsavāguvudillavo adu avyaya)

udā: "rāmanu hegĕ baṃdanu" idaralli 'hegĕ' 

ĕṃbuva pada avyaya. 

• rāmaru *hegĕ* baṃdaru.

• sītĕyu *hegĕ* baṃdal̤u

• lakṣmaṇa *hegĕ* hodanu

melina vākyagal̤alli *"hegĕ"* ĕṃba ŏṃdu pada badalāgilla. ādarĕ liṃga, vacana badalāyitu. 

*"ĕlla apradhāna kriyāpadagal̤u avyayagal̤u. ādarĕ ĕlla avyayagal̤u apradhāna kriyāpadagal̤alla"* 

hegĕ, ekĕ, mattĕ ĕllavu avyayagal̤u. ādarĕ apradhāna kriyāpadagal̤alla. 

tiṃdu, hogi ĕllavū avyayavū haudu, apradhāna kriyāpadagal̤ū haudu.

Sanskrit 1:

The Three Components of Language

1. Varṇa (Letters/sounds appropriate to the language)

2. A group of varṇas that conveys meaning is called a Pada (Word)

3. A group of meaningful words is called a Vākya (Sentence)

Pada (Word):

• Noun (Nāmapada):

A word that denotes the name of an object, animal, or place.

• Verb (Kriyāpada):

A word that expresses an action.

1. Primary Verb (Pradhāna Kriyāpada):

If the verb changes according to the gender and number of the noun, it is a primary verb.

Example: "How did Rama come?" – Here, came is the primary verb.

When the subject is Rāma (singular masculine) → Ayega becomes ayega (singular masculine).

If it is Rāmaḥ (plural) → Ayega becomes Ayenge (plural masculine).

If it is Sītā (feminine singular) → ayega becomes Ayegi (feminine singular).

So the verb changes according to the subject.

2. Non-primary Verb (Apradhāna Kriyāpada):

If the verb does not change according to the gender and number of the noun, it is a non-primary verb.

Example: "Rama ate the fruit and went to school." – Here, ate (in the sense of having eaten) is the non-primary verb.

Even if the subject is Rama or Sita, the verb ate (tiṃdu) remains the same.

So it does not change with gender or number.

• Indeclinable (Avyaya):

A-vyaya means that which does not change (vyaya = change, a-vyaya = unchanging).

Example: "How did Rama come?" – Here, how is an indeclinable word.

Rama how came

Sita how came

Lakshmana how went

In all the above sentences, the word how remains unchanged, though the gender and number of the subject change.

--Important Note:

> "All non-primary verbs are indeclinables, but not all indeclinables are non-primary verbs."

Words like how, why, again are indeclinables, but they are not non-primary verbs.

Words like having eaten (tiṃdu), having gone (hōgi) are both indeclinables and non-primary verbs.